Door Jim Terlingen - Historica Han Lettinck (83) is overleden. Vorige week vond de afscheidsplechtigheid plaats. Lettinck publiceerde in 2022 samen met haar partner Els Boon het standaardwerk Joods Utrecht, een boek van 652 pagina's over de geschiedenis van de joodse gemeenschap in de stad, van de eerste vermelding van een joodse inwoner in 1231 tot 1960.

Johanna Lettinck werd in 1943 geboren in de Frederik Hendrikstraat. Ze groeide op in de stad en studeerde er geschiedenis. Haar belangstelling voor de joodse geschiedenis van Utrecht gaat terug op de verhalen over de joodse Marie Gazan (1885-1943), die bevriend was met Lettincks oudtante Marie Baarspul. Han kreeg verder tijdens haar middelbare schooltijd Nederlands van Auschwitz-overlevende Sonja Witstein (1920-1978). De verhalen die ze hoorde vormden haar eerste kennismaking met een onderwerp dat ze de rest van haar leven zou blijven onderzoeken.

Haar loopbaan verliep niet rechtlijnig. Ze werkte een aantal jaren in het onderwijs en deed voor haar doctoraalexamen archiefonderzoek in het Franse Aix-en-Provence, voordat ze een winkel begon. "Ik had in Utrecht een cadeauwinkel, waar ik onder andere spullen van Metz verkocht. Ik was een zzp'er avant la lettre", vertelde ze in een interview uit 2016.

Eind jaren zeventig leerden Lettinck en Boon elkaar kennen. In 1987 verhuisden ze naar Stadskanaal, waar ze al snel betrokken raakte bij onderzoek naar de joodse geschiedenis van de provincie Groningen. Volgens Boon werd Lettinck bij aankomst verwelkomd met een boeket bloemen van de rijksarchivaris De Vey Mestdagh: "Toen kon ze geen nee meer zeggen."

Vanaf dat moment publiceerden Lettinck en Boon samen over de joodse gemeenschappen in Groningen, met boeken over onder meer Stadskanaal, Hoogezand-Sappermeer, Westerwolde en Winschoten.

Daarna keerden ze terug naar Utrecht, waar ze een bijzonder oud huis gingen bewonen in de binnenstad — het oudste deel stamt uit de 14e eeuw en daar woonde ooit de vicaris van de Domkerk. Vanuit Utrecht richtten ze zich op hun omvangrijkste project, het boek Joods Utrecht.

Lettinck was daarnaast actief bij de Nederlandse Kring voor Joodse Genealogie, waar ze samen met Boon lezingen gaf over hun onderzoeken.