FC Utrecht bestaat 1 juli 2020 vijftig jaar en begint zondag aan de vijftigste competitie in de eredivisie. Sportverslaggever Ton de Ruiter kijkt met een knipoog naar het heden in een wekelijkse rubriek terug op het woelige verleden.         

Deel 24

Fox doet bij het 60-jarige bestaan van de eredivisie een poging het beste elftal in de geschiedenis samen te stellen. Het strandt op het fanatisme van de fans van Feyenoord, die massaal stemmen op genomineerden van de Rotterdamse club. Eddy Pieters Graafland verslaat onder de lat Edwin van der Sar, Benny Wijnstekers is een betere rechtsback dan Ruud Krol. Het zijn de worstelingen waar de sportredactie van het Utrechts Nieuwsblad tegen aanloopt bij de samenstelling van het Utrechts voetbalelftal van de 20e eeuw. De hele gemeentelijke reinigingsdienst brengt zijn stem uit op collega FC-verdediger Herman Verrips.

Voetbal International zoekt bij het 60-jarige jubileum van de eredivisie de beste buitenlandse voetballer per club. Twaalf spelers van FC Utrecht zijn daarvoor door de redactie geselecteerd uit meer dan 100 in het buitenland geboren werknemers van de club. De verdedigers Stijn Vreven (België) en David di Tommaso (Frankrijk), de middenvelders John Steen Olsen (Denemarken), Michael Silberbauer (Denemarken), Lucian Sanmartean (Roemenië) en Stefaan Tanghe (België), de aanvallers Marc-Antoine Fortuné (Frankrijk), Igor Gluscevic (Montenegro), Sebastien Haller (Frankrijk), Didier Martel (Frankrijk), Dries Mertens (België) en Wlodi Smolarek.

John Steen Olsen is de enige speler uit de beginjaren. Hoe kom je uit het buitenland in de eerste 30 jaar van de eredivisie bij DOS, Elinkwijk en FC Utrecht. Clubs speuren niet naar talent bij de buren en zeker niet over de grens. De eerste buitenlandse voetballers bij DOS zijn vluchtelingen. George Liptak, Janos Hanek en Miklos Dacsev zijn spelers van het Hongaarse jeugdelftal. Joegoslaven profiteren van het feit dat hun land minder gesloten is dan de buurlanden achter het IJzeren Gordijn en pakken massaal de kans op een beter bestaan. 

Doelman Jovan Curcic is de eerste buitenlander met een contract bij Elinkwijk.In het laatste seizoen van de Zuilenaren in de hoogste afdeling komt de doelman halverwege over van het Belgische Patro Eisden. FC Utrecht contracteert in 1977 verdediger Blagoje Paunovic en doelman Blagoje Istatov, zeker geen miskopen. Srdjan Obradovic is geen hoogvlieger, Igor Gluscevic een schot in de roos. In 62 wedstrijden maakt de spits uit Montenegro 33 doelpunten. Met Dirk Kuijt vormt Gluscevic, geboren in Montenegro, onbetwist het beste aanvalsduo in de FC-geschiedenis.       
 
Denemarken voert pas in 1978 betaald voetbal in met als gevolg dat talenten massaal aan de wandel gaan. John Steen Olsen voetbalt bij DOS, komt bij de fusie naar de FC en weet nog wel een keepende vriend. Zo gaat dat in die jaren. Makelaars zijn een zeldzaamheid. Contacten gaan via de vaste telefoon en fax. Kennis van het voetbal over de grens is er nauwelijks.

John Steen Olsen. Foto: Archief FCUtrecht

Topscorer Willy Carbo is in 1983 vertrokken naar Club Brugge. Floyd Streete is zijn opvolger. Na vijf wedstrijden in de basis en twee invalbeurten staat de in Jamaica geboren Brit op nul treffers. SC Cambuur wordt zijn nieuwe club. Als leider van de defensie speelt Streete nog vele jaren betaald voetbal bij Derby County, Wolverhampton Wanderers en Reading, niet de minste clubs. Jamie Forrester komt van de buitenlanders niet verder dan één invalbeurt in de competitie. De Engelsman speelt zeven minuten in de hoofdmacht. Forrester maakt wel indruk in de beker, scoort tegen Elinkwijk en driemaal tegen Spakenburg maar daarmee is het kruit verschoten. Na zes maanden is hij terug in Engeland.

John Moore komt in 1989 naar FC Utrecht. De Engelse spits is eigendom van Sunderland en later Hull en wordt, zo blijkt uit speurwerk op het opbloeiende internet, zes keer verhuurd en vervolgens weer snel weggestuurd. Feiten die bij de aankoop voor FC Utrecht verborgen blijven. Moore scoort 8 keer in 30 duels en heeft na de FC nog acht clubs.

Markus Philips is ook zo’n Britse avonturier. Na 7 wedstrijden voor FC Utrecht voetbalt hij nog in Australië, Maleisië en Nieuw Zeeland. In 1997 komen de eerste Afrikanen. U vindt de namen van de Liberiaan Sebwe, de Ghanees Lawson en de Nigeriaan Nwakire niet terug bij de genomineerden en terecht.

Bij de buitenlandse werknemers zijn meer geflopte spelers, zoals Morten Skoubo (Denemarken), Kevin Vandenbergh (België), Paulus Roiha (Finland), Marcus Nilsson (Zweden), Franck Grandel (Frankrijk), Tibor Dombi (Hongarije), Toshia Fujita (Japan) en Roberto Fernandez (Paraguay)

Terug naar de genomineerden van VI.
Stijn Vreven is zeker niet de beste maar wel de populairste. David Di Tommaso is te vroeg overleden om de beste te worden. Michael Silberbauer is een nuttige kracht met te weinig offensieve daden. John Steen Olsen een dragende speler met meer aanvallende kwaliteiten dan zijn landgenoot. Marc Antoine Fortuné staat in de schaduw bij Igor Gluscevic en Sebastien Haller. Misschien zou de nominatie van Jacob Mulenga in plaats van Fortuné meer op zijn plaats zijn geweest.

Stijn Vreven. Foto: archief

Het geldt ook voor Nana Asare in plaats van de blessuregevoelige Lucian Sanmartean (15 wedstrijden 0 doelpunten). Didier Martel is een man van hele fijne acties. Voor Dries Mertens is FC Utrecht een tussenstation op weg naar de top. Stefaan Tanghe maakt de meeste doelpunten: 40 in de eredivisie, 15 in de beker, 5 in Europese wedstrijden en dat voor een middenvelder.

Wlodi Smolarek komt op 33 jarige leeftijd over van Feyenoord en voelt zich afgedankt. De Pool komt niet om af te bouwen naar FC Utrecht maar is tot op het bot gemotiveerd. 166 wedstrijden en 33 doelpunten later stopt hij op 39-jarige leeftijd. Smolarek overlijdt in 2012 in zijn slaap, 54 jaar oud. Voor mij is hij de beste met dank aan trainer Ab Fafié die hem perfect gebruikt in een systeem met twee spitsen.

PS. De keuze van de lezers van VI valt op Dries Mertens