Terlingen - Namen (bis)

Jim Terlingen - Als je je grondig in een namenlijst verdiept, valt er veel te ontdekken. Die ervaring had ik al, en het blijkt ook nu weer.

Hoe het begon...
Vorige week schreef ik over de stalen hellingbaan voor rolstoelgebruikers bij de entree van het Centraal Museum in Utrecht. Met op die stalen plaat namen. Vele namen. De plaat is geplaatst vlak voor de heropening in april 2016. Toen verschoof de entree naar de Agnietenstraat. 
  

De website van het museum schrijft niets over de plaat. De website van Soda, het ontwerpbureau die het ding heeft laten maken, wel enkele regels. Soda meldt dat in "de hellingbaan" 3693 namen zijn uitgespaard van kunstenaars van wie werk is opgenomen in de collectie van het museum.

Dat kan niet waar zijn, schreef ik vorige week, want de namen van de bedrijven 'Metaalgieterij Holland NV' en 'Oliefabrieken Calvé' verwijzen niet naar kunstenaars.

Persvoorlichtster Anouk Evertse van het Centraal Museum nam via de mail vriendelijk contact met me op en kwam met een uitleg:

Het gaat om namen van makers/kunstenaars van de werken in de collectie. Metaalgieterij Holland NV en Oliefabrieken Calvé zijn ook 'makers' van werken, namelijk van deze maquette en van dit demonstratiebord.

Niet alleen kunstenaars dus, maar ook 'makers'. Dat is helder.

Over mijn bezwaar dat het onmogelijk is om namen op de plaat te zoeken, schrijft Evertse:

Inderdaad niet op alfabetische volgorde. Ze staan op volgorde waarin ze in de collectie terecht zijn gekomen. De gedachte was dat dit een uitnodiging kan zijn aan onze bezoekers om zelf ooit ook een bijdrage aan die collectie te leveren.

Okee.. maar dan lijkt het me op zijn minst aardig voor de (familieleden van) kunstenaars om de namenlijst op de website te zetten. Ik vraag me sterk af of ze het weten. Daarover, en meer in het algemeen dat er überhaupt op de website geen melding wordt gemaakt van de hellingbaan met namen, schrijft Evertse:

De keuze om de hellingbaan niet afzonderlijk op de website toe te lichten is een bewuste keuze. In het gebouw zijn op meerdere plekken verwijzingen naar de collectie en de geschiedenis van het museum verwerkt, zonder dat al die elementen afzonderlijk worden uitgelegd.

Ze maken onderdeel uit van het ontwerp van het gebouw en dragen bij aan de gelaagdheid ervan. Dat geldt ook voor deze hellingbaan. De namen verwijzen naar makers, maar de belangrijkste functie van de hellingbaan is die van architectonisch onderdeel van het gebouw.    

Mm, door die 'gelaagdheid' ontstaat naar mijn idee eerder een groot gat tussen het museum en de (gewone) bezoeker. Sterker nog, het lijkt meer op 'met de rug naar de mensen toe staan'. 

Om dit gat te overbruggen, leek het me leuk om dan maar op Nieuws030 alle namen te vermelden. Maar dit gaat niet zo makkelijk.

Evertse:

Het bestand met alle makers dat in 2016 is gebruikt voor de hellingbaan, hebben we niet meer. 
  

Lijst
Ik heb nu maar een list verzonnen. Ik ging afgelopen week naar het museum, maakte detetailleerde foto's van de plaat en heb een KI-programma (KI = Kunstmatige Intelligentie) voor mij de namen op een rij laten zetten.

Hier is de lijst (pdf). Het blijken 280 regels te zijn op de plaat, met in totaal 3282 namen.
Kijkt u gerust even of u er zelf opstaat (of uw familielid).
  

Opvallende feiten
Nu alle namen er zijn, valt er wel wat op te merken. Dit zijn de meest in het oog springende feiten:

• Het aantal van 3693 waar Soda over rept, is onjuist (wéér, lekkere club is dit)
• Op drie plekken op de plaat staan rare tekens/nummers. Het lijken wel excel-velden. Dit gebeurt bij de namen van Pieter de Jode II, Hindrick Muntinck en Frederik van Strant II

• Jan Taminiau staat er twee keer op (waarvan één keer als JANTAMINIAU)
• Ernst van Schayck III staat er ook twee keer op
• Er staat Margritte in plaats van Magritte en ook geen René (met accent)

• Dan de naam 'Pytter Pytterse w.s. Grauda'. Dat moet 'Pytter Pytterse Grauda' zijn. Daar heb ik de volgende logica voor bedacht: als het niet helemaal duidelijk is wie de maker is, gebruikt men in de collectie 'w.s.', dat staat voor 'waarschijnlijk'. Dit komt op een bijzondere wijze terug in een naam op de plaat.

• Ook staat ergens 'jhr.' (jonkheer) tussen de voor-en achternaam: Johannes jhr. Mock.
• Op de plaat staat ook: 'Diverse Utrechtse kunstenaars' (grappig!)
• Opvallend: Dirkje Kuik staat op de plaat uit 2016 als William Kuik. Ze liet zich in 1979 opereren en was daarna ook voor de buitenwereld een vrouw.
• Opvallend detail: naar 6 van de 21 namen van Utrechtse kunstenaars die binnenkort een straatnaam krijgen wordt op de plaat niet verwezen: Otto Hamer, Martine Vlieger, Rabi Koria, Jan van Luijn, Willy Blees, Etha Fles.

  
Ik begin het Centraal Museum te begrijpen in hun keuze om de plaat op de website dood te zwijgen. Het is gewoon niet zo'n geslaagd product.

Wat zou hij eigenlijk gekost hebben?

PS1. Hier kunt u trouwens zelf binnen de collectie van het Centraal Museum zoeken.

PS2. Voorlichtster Evertse schreef overigens ook dit (waarvan akte):

We werken aan een nieuwe website waarop weer meer (achtergrond)informatie beschikbaar zal zijn, maar zijn dus ook altijd benaderbaar voor informatie op maat.