Armand Leenaers -  De nog te vormen regering van Rob Jetten voelt niets voor een verbreding van de bak bij Amelisweerd. Verstandig aangezien de schade voor natuur en milieu niet opweegt tegen de tijdwinst door een lagere filedruk. Bovendien zijn de kosten inmiddels astronomisch hoog geworden. De tijden zijn veranderd en dat is in dit geval goed nieuws.  

Hoe anders ging het er een halve eeuw geleden aan toe. In de jaren zestig en zeventig speelde behoud van natuurschoon nauwelijks een rol. Het ging om betere bereikbaarheid en economische groei. Ik heb het nog eens opgezocht in het boek Utrecht in bedrijf dat gaat over 150 jaar economische ontwikkeling van stad en regio Utrecht. De Kamer van Koophandel publiceerde het in 2002 bij de viering van het 150-jarig bestaan.

Het boek verhaalt hoe de regio Utrecht is veranderd van een wat slaperig gebied in een belangrijk nationaal en Europees diensten- en distributiecentrum dat hoofdkantoren van diverse belangrijke ondernemingen huisvest.

De centrale ligging van de regio bood het bedrijfsleven volop kansen, maar er ontstonden ook knelpunten zoals bereikbaarheid, ruimtegebrek en personeelstekort. Centraal stond de vraag hoe Utrecht zich tot dat knooppunt ontwikkelde en wat de rol hierin was van de Kamer van Koophandel.   

Groeien binnen grenzen 
Historicus Floribert Baudet bestudeerde de archieven van de KvK en beschreef nauwgezet de afwegingen van destijds. Het dossier Amelisweerd krijgt in het boek ruimschoots aandacht door de symboolfunctie die deze kwestie had. Amelisweerd veroorzaakte immers grote maatschappelijke ophef en de ontruiming in september 1982 haalde zelfs de internationale pers.

Vanaf de jaren zestig was de Kamer van Koophandel Utrecht, samen met de gemeente Utrecht en de provincie Utrecht, voorstander geweest van de aanleg van de nieuw snelweg A27 door Amelisweerd. Ze kregen zoals bekend uiteindelijk hun zin. Dat de Utrechtse gemeenteraad door toedoen van de Vrienden van Amelisweerd eind jaren zeventig van mening was veranderd, deed daar niets aan af.

Later zou ook de Kamer van Koophandel anders gaan denken over de relatie economie en natuur zoals bijvoorbeeld bleek uit het eind 1998 verschenen rapport Groeien binnen grenzen. De KvK was 'zeker geen voorstander van Nederland-asfaltland' zoals voorzitter Henk Rootliep opmerkte. Opvallend voor een belangenbehartiger van het bedrijfsleven. De discussie bij de presentatie spitste zich toe op de vraag of er binnen de Utrechtse provinciegrenzen voldoende ruimte was voor economische groei met behoud van landschappelijk en ecologisch waardevol gebied.  

Aan de bak
Ondertussen bleef de bereikbaarheid van Utrecht problematisch. Rekeningrijden ging niet door en de files bleven maar toenemen. Bij de plannenmakerij voor een verbreding van de bak kreeg ik last van gewetensnood. Rijkswaterstaat, provincie Utrecht en het bedrijfsleven, waaronder MKB Nederland, VNO-NCW en mijn werkgever Kamer van Koophandel Utrecht, drongen aan op nog meer ruimte voor de snelweg A27.

Als inwoner van de vaak ondergewaardeerde wijk Lunetten en frequent bezoeker van landgoed Amelisweerd wist ik maar al te goed hoe kwetsbaar het gebied ten oosten van de stad Utrecht is. Ook de permanente geluidshinder kende ik uit eigen ervaring. Geen goed idee dus en dat was niet een kwestie van NIMBY (Not In My BackYard).

Dat vond ook de stad Utrecht maar de lobby zette onverminderd door. 'Aan de bak' was het motto waarmee het onzalige traject voor verbreding in gang werd gezet dat nu, na vele jaren van vergeefse plannenmakerij, is stopgezet. De moraal van dit verhaal: je kunt niet altijd je zin krijgen en dat is maar goed ook.